De vraag van 1,8 miljard euro winst die factcheckers ontwijken

Over de Colruyt en de PVDA. En over het factchecken van factcheckers

Tijdens een interventie op de Zevende Dag in het kader van de nieuwjaarsreceptie van de PVDA sprak Raoul Hedebouw zich uit tegen de grote multinationals in ons land die zeer weinig belasting betalen op hun megawinsten. Hij gebruikte daarbij het voorbeeld van Colruyt, dat volgens Hedebouw slechts 0,27% belastingen betaalde op een winst van 1,8 miljard.

Door Tim (Gent)

Meteen schoten de blafhonden van het kapitaal in actie. Er werd een hele resem “factchecks” uitgevoerd om aan te tonen dat wat de PVDA zegt eigenlijk niet klopt. Volgens de factcheckers moet er immers niet gekeken worden naar deze 1,8 miljard winst en de kleine belasting er op, maar moet er gekeken worden naar de “geconsolideerde jaarrekening” van de Colruyt groep, waar er op een winst van 250,9 miljoen euro netjes 62,2 miljoen euro belastingen werd betaald. Ongeveer 25% dus. Zowel de factcheck van de VRT als die van Knack gaven daarom de uitspraak van Hedebouw het titulatuur “onwaar” aan.

Nu is er wel iets vreemds aan de hand als één onderdeel van een groep 1,8 miljard winst blijkt te maken, en de gecombineerde winst van alle onderdelen samen plots slechts 250,9 miljoen bedraagt. Ook de factcheckers geven toe dat er daar wel iets aan de hand is. Wat er precies is, leren we niet. Enkel Knack geeft een link naar een artikel in De Tijd uit 2013 waarin sprake is van een belastingontwijkingsconstructie die Colruyt toen heeft opgezet in Luxemburg.

Dat artikel is bijzonder interessant. De Tijd spreekt onomwonden van een constructie om belastingen te ontwijken. Het artikel toont duidelijk aan dat het Luxemburgse holdingbedrijf van Colruyt geen reële economische activiteiten heeft. De journalist in kwestie belt naar het telefoonnummer, en komt blijkbaar bij de slagerij van een lokale Colruytsupermarkt uit. Daar heeft men geen flauw idee van de financiële hocus pocus van de groep.

Wat doet dit bedrijf? Vooral andere onderdelen van de Colruytgroep “groeperen”. Finco bvb, de “interne bank” van Colruyt. Of Colim, hun vastgoedbedrijf. Ook de “interne verzekeraar” van Colruyt Locré zit daar, evenals hun “aandeel” in de aankoopcentrale van de groep. De winsten van al die bedrijven gaan dus naar Luxemburg. Slim bekeken: afhankelijk van wat de “huurkost” is die de Belgische supermarkten betalen aan Colim kan je de winsten in België zo natuurlijk stevig drukken. Of kan je extra laten betalen voor financiële diensten, voor verzekeringen of voor de aankoop van koopwaar. Afhankelijk van wat de kosten zijn die Colruyt dus aanrekent voor haar interne diensten, kan je dus “beslissen” of de grote winsten in België of in Luxemburg gemaakt worden.

En dat maakt een verschil. Want in Luxemburg sloot Colruyt een geheime belastingdeal met de autoriteiten daar. Om bijzonder weinig belastingen te betalen op de winsten, die daarna belastingvrij terug naar België kunnen vloeien. Hoeveel belastingen hiermee uitspaart is onduidelijk, de deal is namelijk geheim.

In 2013 maakte De Tijd wel een overzicht van de fiscale constructies die Colruyt dat jaar opgezet had in Luxemburg. Dat jaar werd er 730 miljoen euro overgedragen naar Luxemburg, waarna dezelfde 730 miljoen euro er belastingvrij terugkeerde naar België als een soort hybride dividend-lening. Dezelfde constructie die Colruyt blijkbaar dit jaar ook heeft opgezet, nu voor 1,8 miljard euro. Reken zelf maar het verschil uit tussen de paar tienden van procent belastingen die Colruyt in Luxemburg maximaal zal betalen en de 25% van de formele vennootschapsbelasting in ons land. Honderden miljoenen belastingen worden zo ontweken.

De “experten” die in de factchecks aan het woord werden gelaten moeten schoorvoetend toegeven dat ook zij vermoeden dat de belastingen die Colruyt op haar schimmige constructies in Luxemburg betaald heeft niet hoog zijn. Anders zet je geen ingewikkelde financiële vennootschap in Luxemburg op natuurlijk. Het doet vermoeden dat de aanslagvoet van 0,27% die de PVDA aangeeft juister is dan de 25% die Colruyt beweert te betalen.

Dat het cijfer van de PVDA niet 100% zal kloppen, kan gerust zijn. Dat kan ook niet anders: de partij is immers aangewezen op de publiek beschikbare informatie. De geheime deals in Luxemburg worden angstvallig verborgen gehouden voor de Belgische fiscus, laat staan dat de PVDA ze zou mogen zien. Als Colruyt dan toch transparant wil zijn: open dan de boeken!

Dit hele verhaal toont aan dat een miljonairstaks zoals de PVDA ze voorstelt zeker nuttig is. Tegelijkertijd toont het verhaal ook aan hoe ingewikkeld zo’n taks zal zijn, en hoeveel weerstand er tegen zal zijn. Als de hele media en talloze “experts” nu al in overdrive gaan over de winsten van één bedrijf, wat zal dat dan zijn als de PVDA ooit aan de macht komt en zo’n taks wil invoeren op álle bedrijven en grote vermogens.

Om een miljonairstaks mogelijk te maken, zijn er dus een pak voorwaarden te vervullen. Ik geef er maar een paar, maar mensen die er meer van weten kunnen dit zeker aanvullen:

– Een vermogenskadaster, en ook een volledig en internationaal kadaster waarin alle financiële constructies, belastingdeals etc. in detail worden toegelicht. Vandaag kan de Belgische fiscus – indien ze zou willen – heel veel van die informatie vergaren. Sta hen toe om dat op grote schaal te doen voor de grote vermogens en grote bedrijven in ons land.

– Een duidelijk stappenplan hoe zo’n miljonairstaks zal moeten worden ingevoerd, met duidelijke sancties voor bedrijven en individuen die ze willen ontwijken door delocalisaties en verschuiven van middelen. Straffen voor banken die hen daarbij helpen. Desnoods moet de overheid de onmiddellijke nationalisatie zonder compensaties in het vooruitzicht stellen voor malafide bedrijven die zich willen onttrekken van een correcte heffing van belastingen.

– De vennootschapsbelasting terug naar minstens de 33,99% die er was vóór 2019. Bedrijven die in België actief willen zijn, moeten ook kunnen bewijzen dat ze minstens die 33,99% hebben betaald op hun activiteiten in ons land, en moeten dus volledige transparantie geven over hun boekhouding en de ingewikkelde financiële constructies in het buitenland. 

– Tenslotte: en het belangrijkste: mobiliseer de arbeidersklasse om dit mee mogelijk te maken. Roep mensen die werken in banken en grote bedrijven op om mee controle te houden op wat hun bazen uitspoken, laat hen actief meewerken om elke vorm van tegenwerking die de kapitalisten zullen ontwikkelen te neutraliseren. Geef de vakbonden in die bedrijven een totaal zicht op de activiteiten die er ontplooid worden, en wissel die informatie uit tussen vakbonden van verschillende centrales en bedrijven. Geef de ambtenaren bij financiën carte blanche om zelf een plan uit te werken om fiscale fraude en belastingontduiking aan te pakken. Zij zullen zeker gemotiveerd zijn om eindelijk eens achter de grote fortuinen te kunnen aangaan, in plaats van enkel op de kleine visjes te moeten jagen. Wissel die info ook publiek uit met vakbonden en NGO’s internationaal, zodat bedrijven wereldwijd op de zwarte lijst kunnen worden gezet als ze toch oneerlijke praktijken ontwikkelen.

Dit om maar te zeggen: mijn factcheck oordeelt dat de factchecks van de VRT en Knack “Grotendels onwaar” zijn.

Delen:
Printen:
Voorpagina van De Linkse Socialist