Rishi Sunak nieuwe Britse premier. Staken om de Tories weg te krijgen!

  • Voor nieuwe verkiezingen!
  • Bouwen aan een socialistisch alternatief!

Groot-Brittannië heeft nu zijn derde premier sinds de laatste verkiezingen in 2019. Na het aftreden van Liz Truss vorige week wordt Rishi Sunak nu premier. Hij is door slechts een paar honderd Tory parlementsleden gekozen. Sommigen in de heersende klasse zijn misschien hoopvol dat dit een consolidatie zal betekenen van de wending naar de kapitalistische consensus van soberheid, in de vorm van belastingverhogingen en besparingen, om de stijgende inflatie aan te pakken. Maar in werkelijkheid betekent de overwinning van Sunak allesbehalve het einde van de onrust van de afgelopen maanden.

Artikel door Connor Rosoman (Socialist Alternative)

De regering van Sunak zal algemeen gezien worden als één van superrijken die een beleid voeren tegen de armen. Met een vermogen van meer dan 730 miljoen pond is de nieuwe premier rijker dan de koning. Zijn vrouw, Aksharta Murty, komt uit een van de rijkste families van India. Nog maar een paar maanden geleden kwam Sunak zelf in een schandaal terecht door de belastingstatus van zijn vrouw, die werd gebruikt om tot 20 miljoen pond aan belastingen te ontwijken.

Als minister van financiën was Sunak verantwoordelijk voor het schrappen van de extra toelage van 20 pond per week voor mensen met een laag  inkomen en werklozen die tijdens de pandemie was ingevoerd. Ondanks zijn reputatie als verantwoordelijke voor de grote steunpakketten tijdens de lockdowns, waartoe de Tories gedwongen waren gezien de omvang van de pandemie, benadrukte Sunak steeds dat hij een aanhanger is van Thatcher en niet van plan is om wie getroffen is door de harde prijzen meer te helpen dan nodig om een volledige ineenstorting te voorkomen. Dat is wat we ook in de toekomst van Sunak mogen verwachten.

Sommige conservatieve media benadrukken dat Sunak de eerste niet-witte premier is. Net zoals het rechtse kabinet van Liz Truss geen stap vooruit was voor de vrouwenrechten, onder meer door tegenstanders van het recht op abortus in de regering op te nemen, zal dit de racistische status quo van de Tories niet veranderen. Deze zomer verhoogde Sunak de druk voor de regeringsplannen om asielzoekers naar Rwanda te sturen. Hij verklaarde ook te willen ingaan tegen “recente trends om vrouwen uit te wissen door onhandig genderneutraal taalgebruik” en kwam meermaals met gelijkaardig transfobe en anti-‘woke’ retoriek.

Hoe Sunak won

Na de val van de regeringen van zowel Johnson als Liz Truss zijn de Conservatieven in totale verwarring geraakt. Dit werd deze zomer nog versterkt door een opeenstapeling van schandalen, in het bijzonder partygate, maar het belangrijkste element is toch de enorme druk van de hoge prijzen en bijhorende crisis van kosten van levensonderhoud, de bredere economische crisis en het onvermogen van het kapitalistisch systeem om oplossingen te bieden.

Dit is de context waarin Sunak nu de touwtjes in handen neemt. Uit een nieuw onderzoek, gepubliceerd in de Financial Times, blijkt dat de Britse economie zich al in een recessie bevindt. De diepe scheuren die in de Conservatieve Partij zijn ontstaan liggen nog steeds open. Deze factoren maken het premierschap van Sunak kwetsbaar en vatbaar voor een snelle instorting.

Het is een vergiftigd geschenk geworden om de Tory-partij te leiden. Het is voornamelijk om deze reden dat Boris Johnson zich terugtrok uit de strijd om partijleider te worden. Hij stelde dat “je niet effectief kan regeren tenzij je over een verenigde partij in het parlement beschikt.” Dit zette de deur open voor Sunak. Johnson zal ongetwijfeld in de coulissen wachten in de hoop als partijleider te kunnen terugkeren indien de partij na een waarschijnlijke verkiezingsnederlaag in de touwen ligt.

Vecht nu voor algemene verkiezingen

Onder het chaotische bewind van de Tories, en onder een nieuwe premier zonder mandaat om te regeren van de arbeidersklasse (of zelfs van zijn eigen partij, ironisch genoeg) zal er nu grote druk zijn voor algemene verkiezingen. Socialist Alternative steunt de onmiddellijke val van deze regering en het uitschrijven van algemene verkiezingen. De Tories hebben met deze ondemocratische zet hun totale minachting voor de arbeidersklasse getoond. We moeten niet wachten en hopen dat Sunak in de komende weken verkiezingen uitroept, of vertrouwen op de toespraken van Keir Starmer om verkiezingen tot stand te brengen.

De huidige stakingsgolf moet doorgezet en veralgemeend worden. De betoging van de People’s Assembly in Londen op 5 november kan een belangrijke afspraak worden om het verzet tegen de Tories te tonen en om nieuwe verkiezingen te eisen. Gesteund door gecoördineerde stakingsacties in opbouw naar een algemene staking, kan dit de Tories van de macht verdrijven.

Dit stelt ook de vraag naar het alternatief dat nodig is. De Labour Party onder Keir Starmer was de afgelopen twee jaar  vooral bezig om de heersende klasse te overtuigen dat de macht bij Labour in goede handen is, in veiliger handen voor het kapitalisme dan de Tories. De afgelopen periode waren er ontmoetingen met vertegenwoordigers van de grootste Britse bedrijven. Labour kondigde ‘harde beslissingen’ aan, waarbij het al bijzonder beperkte programma van de partij verder wordt opgeofferd. De regering van Starmer zal alle dictaten van de ‘markten’ aanvaarden, wat een verderzetting van besparingen betekent terwijl de werkende klasse zich dit niet kan veroorloven.

Terwijl we vechten om de Tories weg te krijgen, moeten we in het offensief gaan om de verandering af te dwingen die we ook onder een door Labour geleide regering nodig hebben. Daarbij hoort de opbouw van een nieuwe linkse strijdpartij die een politieke uitdrukking kan geven aan de bewegingen van werkenden, jongeren, vrouwen, vluchtelingen en allen die terug willen vechten.

Als onderdeel hiervan moeten we ook een organisatie opbouwen die de strijd tegen de kapitalistische crisis kan leiden, en voor revolutionaire veranderingen om de economie uit handen van de superrijken te nemen en een einde te maken aan de chaos van de markt. Dat is waar Socialist Alternative voor opkomt. We staan voor een uitbreiding van massale stakingsacties om de Tories weg te krijgen en om te strijden voor een democratische geplande economie die kan voldoen aan de behoeften van de bevolking en de planeet.

Delen: Printen: