Operatie “schone schijn” van het Vlaams Blok

Strikt juridisch hield de argumentatie van het Vlaams Blok voor het Hof van Cassatie weinig steek. Maar dat was blijkbaar ook niet de bedoeling. De partij lijkt in haar nopjes te zijn met de veroordeling door het gerecht. De uitgekiende mediastrategie naar aanleiding van de verwachte uitspraak werkt en hierdoor is het wanbeeld gevestigd dat het Blok na deze “aanslag op de vrije meningsuiting” met een compleet “nieuwe partij” klaar staat die meer “aanvaardbaar” zou zijn. Dat beeld klopt echter niet met de realiteit.

Geert Cool

Aanslag op de vrije meningsuiting?

Het Blok ziet in het arrest van Cassatie een aanslag op de vrije meningsuiting. Dat vindt een echo in de media waar onder meer getiteld wordt dat het Vlaams Blok “begraven” wordt. Het scheelt niet veel of de media herhaalt dat het gerecht de vrije meningsuiting aan banden legt.

Nochtans heeft het Hof van Cassatie zich enkel over de proceduremiddelen uitgesproken. Inhoudelijk is het arrest juridisch gezien niet bepaald vernieuwend. Over vrije meningsuiting worden de algemeen gangbare principes herhaald. Het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens bepaalt dat er vrijheid van meningsuiting is, maar dat is niet absoluut. Oproepen tot discriminatie of racisme kunnen bijvoorbeeld verboden worden. Aan dit standpunt is niets vernieuwend en er wordt niets over de grond van de zaak gezegd.

Vreemd genoeg wordt in zowat alle media het standpunt herhaald dat Cassatie het racisme van het Blok heeft veroordeeld. Op de website van het VRT-Nieuw kan je zowaar stemmen of je akkoord bent met het arrest van Cassatie of niet… Qua stomme vraag kan die peiling wel tellen. Ze hadden even goed kunnen vragen wie akkoord was met de stelling van Cassatie dat de afwezigheid van de eerste rechtstreekse dagvaarding in het dossier geen procedurefout uitmaakt… Of wie akkoord is dat de kritiek van de Blok-advocaten op de te brede interpretatie van de racismewetgeving door het Gentse Hof van Beroep te vaag was naar de normen van Cassatie. Geen kat die daar van wakker ligt. Maar het geeft wel aan dat de media recht in de mediastrategie van het Blok gelopen is.

Met zo’n peiling wordt in de logica van het Blok gestapt. Voor het Blok heeft Cassatie beslist dat de partij “een criminele organisatie” is. Voor het Blok is dat een aanslag op de “vrije meningsuiting”, het “monddood maken” van de partij waardoor zelfs een naamsverandering nodig is. Dat is nonsens. Er is enkel beslist dat het arrest van het Hof van Beroep in Gent bevestigd wordt en daar was enkel beslist dat drie VZW’s in de marge van het Blok een geldboete moeten betalen wegens overtredingen op de racismewetgeving.

Het Vlaams Blok verboden?

Onmiddellijk na de uitspraak declameerde Filip Dewinter: “Het Vlaams Blok is dood, leve het Vlaams Blok.” Hoezo? Waar is wat beslist over het Blok zelf? Omdat drie VZW’s in de marge van de partij een geldboete krijgen, zou de partij zelf “verboden” worden? Dat is een bijzonder vreemde redenering die voorbij gaat aan het beperkte karakter van het proces. Er is geen uitspraak gedaan over de partij, noch is het nodig om de naam te veranderen.

De manipulatie van het Blok om het proces op te kloppen, lijkt nochtans te slagen. Nergens wordt echt betwist dat de partij door dit proces zichzelf zal moeten omvormen. Moest het Blok effectief verboden zijn, zou Vanhecke echter niet uitroepen dat er een “nieuwe” partij komt met dezelfde opvattingen en ideeën.

Nieuwe partij?

Het Blok was sowieso van plan om een vernieuwingsoperatie door te voeren. Om nieuwe lagen aan te trekken en om “aanvaardbaar” te worden, moet het imago wat aangepast worden. “Niet de boodschap verandert, wel de verpakking”, zo verklaarde Blok-voorzitter Vanhecke reeds enkele maanden geleden. Dat zal nu zonder morren aanvaard worden door de leden van het Blok en het zal gekaderd worden in een positionering als underdog. De gebeten hond die terugbijt met een nieuwe naam. Het zal er goed ingaan en de media zal quasi kritiekloos verslag uitbrengen.

Intussen blijft de partij inhoudelijk wel wat ze was. Er komt met andere woorden een Vlaams Blok Bis en niet zozeer een Vlaams Blok Light. Dat is meteen een weerlegging van het standpunt dat het Vlaams Blok zou verboden zijn. Neen, het Blok is niet verboden maar maakt gebruik van de middelen die haar tegenstanders aanbieden om een aanpassing door te voeren die de partijleiding goed uitkomt.

Schone schijn!

Het Vlaams Blok lijkt eigenlijk best tevreden te zijn met de uitspraak van Cassatie, een uitspraak die juridisch gezien niet bepaald verrassend was. Het plaatst de partij in het middelpunt van de belangstelling, het maakt het mogelijk om de vernieuwingen die de partij wou doorvoeren te kaderen in een door de partij opgeklopte hetze tegen zichzelf, een naamsverandering moet de openingen voor de partij in nieuwe lagen van de bevolking mogelijk maken en door de uitspraak van Cassatie zal niemand in het Blok ook maar één woord inbrengen tegen de naamsverandering. Tenslotte wordt pijnlijk duidelijk dat de partij met een goed voorbereide mediacampagne haar logica kan opdringen aan grote delen van de media.

Kortom, operatie “schone schijn” is geslaagd. Binnenkort komt er het nieuwe Vlaams Blok, dat zich gematigder zal voordoen zonder het te zijn. Daarmee wil de partij verder groeien en versterkt door de enorme belangstelling die ze nu in goede banen hebben weten te leiden, zal dat wellicht geen probleem zijn. Alleszins wordt duidelijk dat het Blok niet kan bestreden worden door processen en juridische middelen. Er is daarentegen nood aan een antwoord op de voedingsbodem voor de groei van het Blok.

> Lees het standpunt dat we gisteren publiceerden over de gevolgen van het arrest.

Delen: Printen: