Home / Internationaal / Europa / Britse lokale verkiezingen in mei. Linkse retoriek omzetten in beleid

Britse lokale verkiezingen in mei. Linkse retoriek omzetten in beleid

Foto: Paul Mattson

Er was de afgelopen jaren heel wat politieke turbulentie in Groot-Brittannië. Het ziet er niet naar uit dat daar snel een einde aan komt.

Artikel door Els Deschoemacker uit maandblad ‘De Linkse Socialist’ 

Er was de Corbyn-revolte waarbij honderdduizenden jongeren en werkenden zich meermaals achter de linkse Labour-voorzitter schaarden tegen de rechtse Blairisten in die partij. Dit werd gevolgd door de dramatische Brexit-stemming, een regelrechte opstand van de armste lagen van de werkende klasse tegen de brutale besparingspolitiek van de EU en het Britse establishment. Deze politieke aardschok doet nog steeds de Britse en met uitbreiding de hele Europese elite beven. Tenslotte verloor premier Theresa May met vervroegde verkiezingen de conservatieve Tory-meerderheid in het parlement. Voortaan moet ze deze woelige tijden het hoofd bieden met een minderheidsregering en een nog meer verdeelde Tory-partij. Rechts kan deze situatie wel aan, tenzij links zich organiseert en van de situatie gebruik maakt om terug te slaan.

Deze ontwikkelingen komen niet uit de lucht gevallen. De zware besparingsrondes hadden een grote impact op de levensstandaard en het maatschappelijk leven. Zo verloren sinds 2010 meer dan een miljoen mensen met een beperking een deel of heel hun uitkering. De huurprijzen verdubbelden op tien jaar. Meer dan een half miljoen gemeentewerkers verloren hun job, waaronder tienduizenden leerkrachten, brandweerlui, … Lokale diensten werden geprivatiseerd of aan publiek-private samenwerking onderworpen waarbij het privékapitaal profiteert en de dienstverlening afgebouwd wordt.

De woede hiertegen vertaalde zich niet alleen op het electorale terrein. Er waren ook tientallen lokale en soms nationale campagnes en strijdbewegingen voor het openhouden van ziekenhuizen, openbare bibliotheken, voor hogere lonen en tegen afdankingen.

Corbyn wil een socialistische gemeentepolitiek

Vaak komt deze strijd recht tegenover de gemeentebesturen te staan, ook als deze door Labour geleid worden. Het maakt de strijd tussen de linkerzijde en de openlijke pro-kapitalistische vleugel binnen Labour bijzonder concreet. Want waartoe dient een programma dat breekt met de besparingen en dat pleit voor meer publieke investeringen, als het de praktische strijd voor deze eisen niet vooruit helpt?

De lokale campagnes verhogen de druk op de gemeentebesturen. Zo leidde protest van honderden inwoners van Haringey tegen de privatisering van sociale woningen in deze door Labour geleide gemeente tot het de-selecteren van Labour-kandidaten die voor de privatisering zijn. Ze werden vervangen door linkse kandidaten. De beslissing over de privatisering werd zelfs uitgesteld tot na de lokale verkiezingen in mei. Onder druk van strijd kan Haringey hierdoor een van de eerste gemeenten worden die Corbyn volgt in het stoppen van de trend van outsourcen van publieke diensten. Dit beleid kan vervangen worden door een inscourcing waarbij de gemeenschap terugkrijgt wat ze de afgelopen jaren verloor.

Dit alles leidt ook tot discussie over de vraag waar de publieke middelen gevonden worden om te breken met het besparingsbeleid. De Socialist Party, onze zusterpartij, is resoluut voorstander van lokale begrotingen zonder besparingen, waarbij beroep wordt gedaan op de reserves van de gemeenten maar ook op mogelijkheden om met de gemeenten goedkope leningen aan te gaan. Er wordt aan toegevoegd dat dit wellicht niet voldoende zal zijn, maar dat er strijd zal nodig zijn om meer middelen af te dwingen van de nationale regering.

Een beweging waarbij linkse gemeentebesturen zich verenigen en gezamenlijk strijd voeren met lokale actiegroepen, jongeren en vakbonden, zou de wankele regering van May een laatste stoot kunnen geven. Hierna ligt de weg open voor Corbyn om een Labour-regering te vormen die de nationale politiek een socialistische richting laat opgaan.

Tot nu toe probeerden Corbyn en zijn omgeving om links en rechts binnen Labour te verzoenen en om tot een compromis te komen. Dit bleek een illusie te zijn. Elke stap vooruit kwam er pas toen over de hoofden van rechts heen resoluut voor een linkse politiek werd gegaan. Corbyn deed dit met de publicatie van het verkiezingsprogramma. Het gebeurde ook met de vervanging van de rechtse kandidaten in Haringey door linkse vertegenwoordigers.

De Socialist Party roept Corbyn op om van het momentum gebruik te maken om te breken met rechts binnen de partij, Labour te democratiseren door beroep te doen op de honderdduizenden jongeren en werkenden die de voorbije jaren lid van Labour werden, het gewicht van de vakbonden binnen de partij terug te versterken en om al wie destijds uitgesloten werd wegens te links opnieuw op te nemen in de partij.