Home / Recensies/Cultuur / Stand-upcomedian Nigel Williams over de strijd tegen Thatcher toen en nu

Stand-upcomedian Nigel Williams over de strijd tegen Thatcher toen en nu

“Ik heb Thatcher één keer meegemaakt, ik wil haar geen tweede keer meemaken”

EPOU_16_cover fucktina 15x15.inddWe zien het in veel landen: stand-upcomedians komen vaak scherper uit de hoek over politiek en kapitalisme dan veel politici, zelfs diegenen die zich tot de linkerzijde rekenen. Nigel Williams is zo’n scherpe stem. Met het boekje ‘Fuck TINA’ zorgt hij voor een nuttige bijdrage aan de strijd tegen het besparingsbeleid in ons land.

Artikel door Geert Cool uit maandblad ‘De Linkse Socialist’

Het boek ‘Fuck TINA’ is erg toegankelijk en gaat samen met een DVD waarop onder meer enkele interviews staan. Daarnaast wordt het boek aangevuld met uitspraken van verschillende bekende Vlamingen die het protest tegen de rechtse regering steunen. Door deze uitspraken in een band onderaan de pagina’s te laten doorlopen, zijn ze jammer genoeg niet erg leesbaar. Maar het hoofdpunt van dit boek is de tocht van Nigel Williams naar zijn thuisstad Bristol om aan te geven wat Thatcher en haar opvolgers aangericht hebben.

De wijk waar Williams opgroeide stond volledig in het teken van de grote industriële vestigingen waar iedereen uit de wijk werkte. Ondertussen is de industrie verdwenen, maar de wijken bleven. Er is een concentratie van armoede, werkloosheid en alle bijhorende sociale problemen. Het gaat om grote wijken zonder voorzieningen; zelfs de bibliotheken werden er door het besparingsbeleid gesloten. Om het geweld en andere problemen onder controle te houden, zijn de toegangswegen tot de wijk beperkt tot twee ingangen. Dat maakt het makkelijker om de wijk volledig af te zetten. Het algemene sociale beeld kan samengevat worden met dit cijfer: volgens UNICEF is de kinderarmoede opgelopen tot 25,6%. De 1% rijksten bezitten evenveel als de 57% armsten.

Het antwoord van de Thatcherianen op de werkloosheid bestaat uit het aanpakken van de werklozen. Die worden zelf verantwoordelijk gesteld voor het probleem van de werkloosheid. ‘Als ze willen, is er werk genoeg,’ luidt het dan. Dat de arbeidsvoorwaarden dermate afgebouwd zijn dat er vandaag nulurencontracten met bijhorende onzekerheid bestaan, wordt niet vermeld. Nigel Williams doet dit wel: zo spreekt hij met Tom Baldwin die in Bristol mee het verzet tegen de nulurencontracten organiseert. Tom is actief bij de Socialist Party, onze zusterorganisatie.

Williams verwijst terecht naar arbeidersstrijd als antwoord op het rechtse beleid. Hij erkent dat het protest tegen de Poll Tax Thatcher ten val bracht. Het ging om een massale beweging tegen een gehate vlaktaks waarbij tot 18 miljoen mensen de taks weigerden te betalen als onderdeel van een niet-betalingscampagne waarin Militant (voorloper van de Socialist Party) een grote rol speelde. Williams vreest dat zo’n beweging vandaag niet meer mogelijk is omdat de “geesten dertig jaar murw geslagen zijn met steeds weer hetzelfde riedeltje: There Is No Alternative.”

De overwinning op de Poll Tax en Thatcher kwam er ondanks de nederlaag van de mijnwerkersstaking in 1984-85. Thatcher wilde immers een precedent stellen door de militante mijnwerkers aan te pakken terwijl de vakbondsleiding de ernst van de situatie niet correct inschatte. De arbeidersbeweging betaalde daar een hoge prijs voor, onder meer in de vorm van antivakbondswetten die tot op vandaag bestaan. De sociaaldemocratische premiers na Thatcher en John Major lieten die regels ongemoeid… Momenteel wil de conservatieve regering van Cameron nog een stap verder gaan.

In het boek wordt ingegaan tegen de retoriek dat er geen alternatief op het neoliberalisme bestaat. Voor alternatieven wordt onder meer uitgekeken naar Jeremy Corbyn, die als voorzitter van Labour verkozen werd met een links programma van verzet tegen de besparingen. “Er is licht aan de horizon, er is opnieuw hoop,” besluit het boek. Of Corbyn de test zal doorstaan, blijft een vraag.

Maar de conclusies van Nigel Williams zijn terecht: “Er is wel een alternatief, maar daar is lef voor nodig. Het is een alternatief voor een nieuw economisch systeem, een systeem dat in dienst staat van de meerderheid van de bevolking en niet van de klasse die zichzelf alles heeft toegeëigend.” In hetzelfde nawoord pleit hij meteen ook voor een brede beweging die ervoor gaat. Dat is inderdaad hoe we tot verandering kunnen komen. Thatcher is al éénmaal ten val gebracht: we kunnen het bij ons nog een tweede keer meemaken en dit aangrijpen om te bouwen aan een brede beweging die voor een nieuw systeem opkomt, een socialistisch systeem.

Uittreksel uit de bijhorende documentaire: