Home / Belgische politiek / Nationaal / Wanneer zal Luckas Vander Taelen het eens leren?

Wanneer zal Luckas Vander Taelen het eens leren?

In een opiniestuk in De Standaard vandaag vraagt Luckas Vander Taelen zich of links het nu wel zal leren? Zal links nu wel luisteren naar de angsten voor de toestroom van vluchtelingen en de mogelijke samenlevingsproblemen, vraagt hij zich af. Hij stelt dat er begin jaren 1990 niemand luisterde naar opmerkingen over migranten omdat dit als ‘te aangebrand’ werd gezien. “Links wou vanuit een verkeerd begrepen cultuurrelativisme niet luisteren naar die vaak kleine, menselijke klachten die het romantische ideaal van een natuurlijk-harmonische samenleving leken aan te tasten.” Het maakte dat het toenmalige Vlaams Blok kon groeien aldus Vander Taelen.

De voormalige groene politicus stelt dat vandaag eenzelfde fout wordt gemaakt: “Met de huidige vluchtelingencrisis wordt de aloude achilleshiel van links weer zichtbaar: de neiging om ideologische principes voorrang te geven op de door de burgers beleefde realiteit. Daar bezondigt de N-VA zich niet aan, en ze neemt zo met brio de rol over van het vroegere Blok als populistisch klankbord voor begrijpelijke angsten die leven bij de bevolking.”

Eigenlijk misbruikt Vander Taelen het failliet van een louter moralistische standpunt dat hij ten onrechte als hét linkse standpunt omschrijft om vervolgens zelf een heel eind mee te stappen in de rechtse retoriek van verdeeldheid, in zijn geval opnieuw op een wel erg moralistische basis. Er zijn natuurlijk linkse stemmen die hun standpunt over vluchtelingen beperken tot de stelling dat we nu eenmaal allemaal mensen zijn. Daar is op zich niets mis mee, maar als het niet gekoppeld wordt aan een verzet tegen het huidige besparingsbeleid is het niet mogelijk om diegenen die open staan voor vooroordelen tegenover vluchtelingen te overtuigen.

Het is niet zozeer vanuit een “verkeerd begrepen cultuurrelativisme” dat ‘links’ niet luistert naar menselijke klachten, maar vanuit een aanvaarding van het neoliberale beleid dat leidt tot een groeiende kloof tussen arm en rijk met alle bijhorende sociale problemen. Door niet te gaan voor een offensieve strijd voor degelijk werk aan een goed loon, meer betaalbare huisvesting, toegankelijk en kwaliteitsvol onderwijs, … kan geen antwoord geboden worden op verdeeldheid. Het enige wat dan overblijft, is een strijd voor de verdeling van de tekorten. SP.a heeft jarenlang deelgenomen aan regeringen die de sociale tekorten groter maakten, het is zelf een besparingspartij. Ook Groen maakte tijdens haar regeringsdeelname geen verschil op dat vlak. Met cultuurrelativisme heeft dat niets te maken, met een gebrek aan een alternatief op het huidige beleid des te meer.

Ook Vander Taelen heeft geen antwoorden op de terechte angsten van mensen voor de komst van vluchtelingen. Hij stelt voor dat we gaan voor “een goed begeleid integratieproces” waarbij nieuwkomers “niet alleen snel één van onze landstalen moeten leren, maar ook ingewijd moeten worden in de verworvenheden van onze samenleving, die voor ons evident lijken maar dat in andere culturen niet zijn.” Anders gezegd, het is een cultureel probleem waarbij mensen met een andere afkomst niet mee zijn met onze ‘verlichte vooruitgang’. Vander Taelen heeft zijn vroegere cultuurrelativisme ingeruild voor een elitaire visie op ‘onze’ cultuur waarbij geen enkel onderscheid wordt gemaakt tussen de elite aan de top en de gewone bevolking. Hij blijft met andere woorden steken in een benadering die zich louter baseert op cultuur en moraal. Zelfs maar opwerpen dat er meer publieke middelen voor onderwijs nodig zijn, onder meer voor taalonderwijs, zit er niet in.

Het vluchtelingenprobleem is een resultaat van een concreet politiek beleid op internationaal en nationaal vlak. Sociale problemen zijn dat evenzeer. In een context van sociale afbraak en een dalende levensstandaard voor de meerderheid van de bevolking met bijhorende onzekerheid en twijfel, is het niet verwonderlijk dat er angst is voor de komst van vluchtelingen. Als het Turkse regime verder de weg van burgeroorlog opgaat, dreigen er overigens nog enkele miljoenen Syrische vluchtelingen vanuit Turkije naar Europa te komen.

Doorgaans zijn het diegenen die onze levensstandaard naar beneden halen die inspelen op de angst voor vluchtelingen. Dat toont hun hypocrisie, enerzijds ons laten betalen voor een crisis die wij niet veroorzaakten en het anderzijds voorstellen alsof het vluchtelingen zijn die de sociale bescherming onbetaalbaar maken. Neen, het zijn hun besparingen die daarvoor zorgen, het is hun cadeaupolitiek voor de grote bedrijven die maakt dat er een tekort aan middelen voor ons is. Dit beleid leidt tot een record aantal leefloners met vooral onder jongeren een sterke toename. Een samenleving met sociale tekorten voor een groeiende groep van de bevolking gaat gebukt onder sociale problemen. Het enige doeltreffende antwoord daarop is gezamenlijke strijd voor werk, huisvesting, onderwijs, gezondheidszorg, … voor iedereen. Ofwel organiseer je de strijd om de tekorten aan te pakken door de voorwaarden te creëren om de beschikbare rijkdom te herverdelen, ofwel blijf je steken in een verdeling van de tekorten met een culpabilisering van de slachtoffers van dit systeem, zoals vluchtelingen, werklozen of jonge leefloners.

Over verzet tegen het huidige besparingsbeleid had Luckas Vander Taelen in zijn opiniestuk echter niets te melden. Hij herhaalt zijn eigen fouten uit begin jaren 1990 door niet op de kern van de kwestie in te gaan en moraliserende rondjes te draaien. Wanneer zal hij het eens leren?