Sri Lanka na de tsunami. Verslag over de heropbouw door Siritunga Jayasuriya.

Bij de 40.000 slachtoffers van de tsunami in Sri Lanka heeft ook de United Socialist Party enorme verliezen geleden. Op een recente bijeenkomst van het Centraal Comité van de partij vorige zaterdag, bleek dat er geen leden van de partij vermist zijn, maar dat er minstens 86 aanhangers van de USP zijn omgekomen.

Verslag vanuit Sri Lanka door Siritunga Jayasuriya

Een verkiezingsbijeenkomst van de USP in Pottuvil, 1999.

De tsunami heeft vooral toegeslagen op het oostelijke deel van het eiland. De regionale hoofdstad Pottuvil kende de grootste ramp uit haar geschiedenis. Zowat 2.000 huizen werden compleet weggeveegd. De zuidwestelijke kust werd 30 minuten later getroffen. Met de moderne communicatiemiddelen en wetenschappelijke vooruitgang, had de omvang van deze ramp kunnen beperkt worden door een evacuatiewaarschuwing. Maar de bureaucratische controle leidt er toe dat de wetenschap niet gebruikt wordt voor de belangen van de bevolking, waardoor de ramp een verschrikkelijke omvang kende.

De kameraden van de United Socialist Party in Pottuvil hebben een heroïsche moed getoond toen de ramp toesloeg. Binnen een paar uur na de ramp, trokken groepen kameraden langs de kustlijn om mensen te redden van een verdrinkingsdood of om hen te verzorgen. De USP in Pottuvil heeft zowat 120 families gered door een eiland dat afgesloten was geraakt door de vloedgolf (de brug naar het eiland was weg) te ontsluiten. Een aantal kameraden onder leiding van Abdul Jabbar hadden snel catamarans gebouwd om aan de overzijde te raken met voedsel en drinkwater. Hierdoor werden heel wat kinderen, vrouwen en gepensioneerden gered. Door de druk van de hulpoperaties door onze kameraden, werden ook de lokale autoriteiten gedwongen om steun op te zetten in deze regio.

Het grootste deel van het oostelijke deel van het eiland is historisch gezien steeds arm en verwaarloosd geweest. De bevolking bestaat er voornamelijk uit Tamilsprekende moslims. Gedurende de laatste 20 jaar van oorlog werd deze regio niet aanvaard door het zuiden omdat het oostelijke deel Tamil spreekt. Ze worden echter ook niet aanvaard door de Noordelijke Tamils omdat ze in het oosten moslims zijn.

Tsunami in het zuiden

Het duurde een half uur vooraleer de tsunami in het zuiden en het westen van het eiland aankwam, maar ook daar was de vernieling en het aantal slachtoffers enorm. De volledige zuidkust van de regio ten zuiden van Colombo tot Hambantota, was een toeristische regio waarbij heel wat arme Sri Lankezen probeerden een inkomen te verwerven op basis van de toeristische industrie aan de Indische oceaan.

Na de ramp wordt veel gesteld dat deze mensen wisten dat ze in gevaar waren omdat op enkele honderden meters van de kust woonden. Maar wat konden ze anders doen? Ze zijn verplicht om hun leven te riskeren door dicht bij de zee te gaan wonen omdat ze anders moeilijkheden hebben om te gaan vissen of omdat ze afhankelijk zijn van de lokale toeristische industrie. De vernielingen in deze regio zijn onvoorstelbaar. Boten die gebruikt werden voor het vissen op zee werden landinwaarts meegesleurd door de vloedgolf en liggen nu op de wegen. Weinig boten kunnen gered worden. Huizen waarin veel mensen woonden, zijn compleet verwoest. Er zijn beelden van speelgoed van kinderen, kledij en boeken die werden verspreid en nu overal liggen, op straat, in de bomen,… Overal zie je resten van de vloedgolf.

De beruchte doodstrein "Samudra Devi" ("Zeekoninging") vertrok op de bewuste dag in Colombo op weg naar Matara zonder dat geweten was dat de dodelijke vloedgolf zou toeslaan. Terwijl de trein door het land trok, stopte de trein geregeld om vluchtelingen mee aan boord te nemen ook al was niet geweten wat er juist aan de hand was. Toen de trein aankwam in Akurala vlakbij Hikkaduwa, sloeg een enorme golf toe waarbij de twaalf treinstellen werden meegesleurd. Minstens 95% van de bijna 2.000 passagiers kwamen om. Heel wat reizigers probeerden hulp te bekomen door met hun GSM familie op te bellen, maar het mocht niet baten.

De regeringsdiensten (politie, medische diensten,…) hadden 24 uur nodig om ter plekke te raken. Met een tussenkomst met vliegtuigen of helicopters zouden heel wat doden kunnen vermeden zijn. Er wordt beweerd dat de vertraging er bewust kwam omdat de lokale politiediensten zichzelf enkel aan het verrijken waren door op plundertocht te gaan bij de slachtoffers. De regering besliste uiteindelijk om een massagraf aan te leggen voor de doden.

Vernielingen en discriminatie in het noorden

De USP deed een speciale inspanning om de getroffen regio’s in het noorden te bezoeken samen met een groep van activisten uit andere linkse organisaties, NGO’s en de media. We trokken naar Mullathivu om de omvang van de ramp vast te stellen in het gebied dat reeds zwaar getroffen was door de oorlog tegen de Tamils.

Daarbij moet benadrukt worden dat het niet het eerste bezoek van de USP was aan het noorden. Als politieke partij die actief is onder alle lagen van de werkende bevolking, heeft de USP zich in dit gebied ook reeds gevestigd met een socialistisch programma bij de vorige verkiezingen.

Het team ging eerst naar Jaffna en sprak er met de politieke leiders van de LTTE (Liberation Tamil Tigers of Eelam, de Tamil-Tijgers). We hadden er een positief gesprek over de omvang van de ramp en de discriminatie die er is op het vlak van de hulpverlening. Om extra zout in de wonde te strooien, heeft de regering van Sri Lanka beslist om het leger te sturen naar de tijdelijke kampen. Dit wordt gezien als een vernedering voor de Tamil-bevolking.

We ondervonden geen grote moeilijkheden bij het bezoek aan het oorlogsgebied. De lokale Tamil-autoriteiten legden ons niets in de weg om hulp te bezorgen aan de lokale bevolking. Het moeilijkste was de reis door de jungle rond Mullathivu dat algemeen gezien wordt als een bastion van de LTTE. Het moet echter benadrukt worden dat de bevolking daar en de LTTE er bijzonder hard geleden heeft door de tsunami. Het volledige dorp Mullathivu, dat voorheen een welvarend vissersdorp was, is verwoest. Alle gebouwen, scholen en andere infrastructuur is er weggeveegd. Er waren geen tekenen van leven op de plaats waar ooit Mullathivu was. De omvang van de ramp werd er ook duidelijk door de afgeknapte palmbomen die gewoonlijk tot 10 meter hoog zijn.

Terwijl de tsunami heeft geleid tot dood en verwoesting onder zowel de Sinhalezen, Tamils en moslims die ooit samen leefden aan de kust van de Indische oceaan, probeert de rijke elite haar eigen lot te versterken doorheen de crisis.

De Sri Lankese regering stond aan de rand van een financiële crisis. Er was slechts geld voor buitenlandse handel gedurende drie weken. Er was geen geld om de beloofde loonsopslag voor overheidspersoneel effectief te betalen. De betalingen van intrest voor een bedrag van 55 miljoen dollar hingen als een bedreiging boven het hoofd van de regering van Chandrika Kumarasinga. De tsunami was in die zin een verlossing voor de regering geleid door de SLFP en de JVP.

De enorme internationale hulp wordt door aanhangers van de JVP en de SLFP aangewend om hun invloed te versterken. De steun heeft er ook reeds toe geleid dat de zwakke Sri Lankese rupee (de lokale munt) de afgelopen periode 20% aan waarde gewonnen heeft tegenover de Britse pond en 10% tegenover de dollar en dit louter als gevolg van de enorme input van buitenlandse hulp.

De kapitalistische regering werd versterkt door de tsunami en gebruikt dit voor haar oorlogsinspanningen. Terwijl het op zich schandalig is dat de hulpkampen geleid worden door het leger, werd ook het Amerikaanse, Britse en Indische leger uitgenodigd naar Sri Lanka onder het excuus van hulp na de tsunami maar vooral om de indirecte oorlog te kunnen verderzetten.

De regering van Sri Lanka bevindt zich op een gevaarlijke en zelfvernietigende koers waarbij het niet in staat is om een antwoord te bieden aan problemen zoals armoede, ziektes, het gebrek aan degelijke huisvesting, werkloosheid,… Historisch gezien en zeker vandaag is het regime volledig afhankelijk van het imperialisme.

Op dit ogenblik voert de United Socialist Party in Sri Lanka campagne rond de volgende eisen:

* Neen aan de buitenlandse (VS, Groot-Brittannië en India) legers op het eiland.

* De hulp voor de tsunami is een gevolg van de opofferingen van de werkende bevolking in heel de wereld en moet zo snel mogelijk aangewend worden in het belang van de bevolking.

* De controle over de heropbouw moet in handen zijn van democratisch verkozen comités van de getroffen bevolking en de vakbonden.

* Weg met de oorlogszuchtige Sri Lankese kapitalistische klasse – zowel de regerende UPFA als de oppositie van de UNP die beiden de oorlogsinspanningen steunen. We eisen dat het parlement onmiddellijk het defensiebudget afschaft en dit geld aanwendt voor de heropbouw van de getroffen regio’s.

Nationale conventie

We eisen dat de linkerzijde en de vakbonden in Sri Lanka opkomen voor hulp aan de getroffen bevolking. Dit kan enkel door de arbeiders, boeren, vissers, plantage-arbeiders en andere getroffenen te verenigen in een nationale conventie van de werkende bevolking van het land.

Deze conventie zou de discussie moeten voeren over een democratische verdeling van de hulp en de heropbouw. Er moet ook opgekomen worden tegen de gevaarlijke tendens van imperialistische inmenging in het land. Bovendien zou het campagne moeten voeren om de nodige stappen te zetten om rampen in de toekomst te vermijden.

Delen: Printen: